Nobel Kimya ödülü, LED ışıklara renk katan Kuantum Noktalarının keşfine verildi

featured
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala
Örnek Resim

Bilim insanları Moungi Bawendi, Louis Brus ve Alexei Ekimov, artık düz ekranlarda renk, ışık yayan diyot (LED) oluşturmak için kullanılan, kuantum noktaları olarak bilinen atom kümelerini keşfettikleri için 2023 Nobel Kimya Ödülü’nü kazandı.

(cerrahların tümörlerdeki kan damarlarını görmesine yardımcı olan lambalar ve cihazlar)

Ödül veren akademi, bilim adamlarının, maddenin atomik veya moleküler düzeyde üretimde kullanıldığı “nanoteknolojiye renk kattıklarını” ve bulgularının birçok alanda büyük potansiyel taşıdığını söyledi.

Akademi yaptığı açıklamada, “Araştırmacılar gelecekte esnek elektroniklere, küçük sensörlere, daha ince güneş pillerine ve şifreli kuantum iletişimine katkıda bulunabileceklerine inanıyorlar” dedi.

Yüzyılı aşkın bir süredir devam eden ödül, İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından veriliyor ve 11 milyon İsveç kronu (1 milyon dolar) değerinde.

Çarşamba günü erken saatlerde akademi, resmi duyurudan önce yanlışlıkla üç bilim insanının isimlerini yayınlamış görünüyordu.

Basın toplantısında ödülüne ilişkin haberi ABD’den aldığında ne hissettiği sorulduğunda Bawendi, “çok şaşırdım, uykuluyum, şok oldum, beklenmedik ve çok onur duydum” dedi.

Nobel Kimya Komitesi Başkanı Johan Aqvist, kuantum noktalarının “büyüleyici ve olağandışı özelliklerinden” birinin, atomun yapısını değiştirmeden parçacık boyutuna bağlı olarak farklı renkte ışıklar yaratması olduğunu söyledi.

Bawendi bir basın toplantısında şunları söyledi: “Kataliz ve her türlü kuantum etkisi de dahil olmak üzere diğer potansiyel uygulamalar üzerinde hala yoğun bir şekilde araştırılan birçok çalışma var.” “Bu çok heyecan verici bir araştırma alanı. Eminim bundan gerçekten ilginç bir şey çıkacak.”

1980’lerin başında Ekimov, camın renginin, içindeki bakır klorür moleküllerinin boyutuna göre değiştiğini ve atom altı kuvvetlerin rol oynadığını keşfetti.

Birkaç yıl sonra Brus, sıvıların rengi konusunda benzer çığır açıcı keşifler yaptı.

1993 yılında Bawendi, birkaç yüzden birkaç bin atoma kadar değişen kümelerden oluşan kuantum noktalarının üretiminde devrim yarattı.

Bawendi, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde (MIT) profesördür, Brus, Columbia Üniversitesi’nde fahri profesördür ve Ekimov, Nanocrystals Technology Inc.’de çalışmaktadır.

Brus, 1972 yılında AT&T Bell Laboratuvarları tarafından işe alındı ​​ve burada 23 yılını geçirdi ve zamanının çoğunu nanokristalleri incelemeye adadı.

Akademi yaptığı açıklamada, “Araştırmacılar gelecekte esnek elektroniklere, küçük sensörlere, daha ince güneş pillerine ve şifreli kuantum iletişimine katkıda bulunabileceklerine inanıyorlar” dedi.

Bawendi Paris’te doğdu ve Fransa, Tunus ve ABD’de büyüdü. Bawendi, doktora sonrası araştırmasını Brus’un yanında yaptı, ardından 1990’da MIT’ye katıldı ve 1996’da profesör oldu.

Ekimov, Sovyetler Birliği’nde doğdu, Amerika Birleşik Devletleri’ne taşınmadan önce Vavilov Devlet Optik Enstitüsü’nde çalıştı. 1999 yılında Ekimov, Nanocrystals Technology Inc.’de baş bilim adamı seçildi.

Bu yılın ödüllerinin üçüncüsü olan kimya Nobeli, bu hafta başında açıklanan tıp ve fiziködüllerini takip ediyor.

İsveçli dinamit mucidi ve kimyager Alfred Nobel’in vasiyeti üzerine kurulan bilim, edebiyat ve barış alanındaki başarılara verilen ödüller, başta dünya savaşları olmak üzere birkaç kesintiyle 1901 yılından bu yana veriliyor.

Ekonomi ödülü, İsveç merkez bankası tarafından finanse edilen daha sonra eklenen bir ödüldür.

Kimya ödülleri bazen fizik ödülünün ve Albert Einstein gibi ünlü kazananların gölgesinde kalsa da, kimya ödülleri arasında radyoaktivite öncüsü Ernest Rutherford ve fizik ödülünü de kazanan Marie Curie gibi birçok bilim insanı da yer alıyor.

REUTERS

Stockholm’den Niklas Pollard, Simon Johnson, Johan Ahlander ve Frankfurt’tan Ludwig Burger’in haberciliği; ek raporlar: Oslo’da Terje Solsvik, Stockholm’de Anna Ringstrom, düzenleme: Alexandra Hudson

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
Nobel Kimya ödülü, LED ışıklara renk katan Kuantum Noktalarının keşfine verildi

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Sonsöz Gazetesi | İlkeli Gazeteciliğin Yerel Öncüsü ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin