Kurtarma ekipleri, ülkeyi son yarım yüzyılda vuran en güçlü depremlerden birinin ardından en az 37 kişinin ölümüne ve 32.000’den fazla kişinin yerinden edilmesine yol açmasının üzerinden bir gün geçtikten sonra, Salı günü güney Filipinler’deki yıkılmış binalarda hâlâ mahsur kalan kimsenin olup olmadığını kontrol etmek için aramalarını sürdürdü.
Pazartesi sabahı 7,8 büyüklüğündeki depremin vurduğu güney illerinde resmi kayıtlara göre sadece 4 kişi kayıp olarak değerlendirilirken, Sivil Savunma Ofisi, yıkılan ve ağır hasar gören birçok binanın olası kurtulanlar veya can kayıpları açısından iyice incelenmesi gerektiğini kabul etti.

Filipinler’in ikinci büyük adası olan Mindanao açıklarında meydana gelen depremde yaklaşık 500 kişi yaralandı ve 32.000’den fazla kişi yerinden edildi; yerinden edilenlerin çoğu acil durum barınaklarına sığındı.
Evlerini terk eden birçok insan tsunamiden korkuyordu. Filipinler’de gelgit seviyesinin 1,4 metre (4,6 fit) üzerinde dalgalar ölçüldü, ancak bildirilen tek tsunami hasarı, kıyı köyündeki kazıklar üzerine kurulmuş altı gecekonduya verilen hasardı. Daha küçük dalgalar Endonezya ve Palau’da ve hatta güney Japonya’ya kadar kıyıya vurdu.
Toprak kaymaları ve bina çökmeleri ölümlere neden oldu
Deprem, ülkenin ton balığı başkenti olarak bilinen ve 700.000’den fazla nüfusa sahip hareketli bir sahil kenti olan General Santos da dahil olmak üzere geniş çaplı yıkıma yol açtı; burada çöken binalar ve enkaz nedeniyle en az 13 kişi hayatını kaybetti.
Sivil Savunma Dairesi yetkilisi Rafaelito Alejandro’ya göre, Sarangani eyaletinde en az 18 kişi hayatını kaybetti; ölenlerin çoğu, dağlık bölgedeki Glan kasabasında evleri toprak altında bırakan bir heyelan sonucu yaşamını yitirdi.
Afet müdahale yetkilileri, diğer ölümlerin Güney Cotabato ve Davao Occidental’ın güney illerinde ve Balut Adası’nda bildirildiğini söyledi.
Hükümetin ilk hasar tespit raporuna göre, çeşitli illerde yaklaşık 2.500 ev ve 117 kamu binası ve tesisi hasar gördü. General Santos’taki uluslararası havaalanı ikinci gün de kapalı kaldı ve insani yardım amaçlı uçuşlar hariç 63 iç hat uçuşu iptal edildi.
Pazartesi günü Filipinler’in güney kıyılarını 7,8 büyüklüğünde bir açık deniz depremi vurdu. Depremde en az 32 kişi hayatını kaybetti, çoğunluğu hasar gören binalarda olmak üzere 200’den fazla kişi yaralandı ve yakındaki kıyılara 1 metrelik (3 fit) bir tsunami ulaştı.
Depremden etkilenen illerdeki yaklaşık 6.000 devlet okulu binasının, derslere yeniden başlamadan önce değerlendirilmesi gerekiyor. Deprem, iki aylık yaz tatilinin ardından ülke genelinde derslerin başladığı ilk günde meydana geldi ve yaralananların çoğu, sabah bayrak törenleri için heyecanla bir araya gelen genç öğrencilerdi.
Yetkililer, çatlak oluşan binaların, bazıları tehlikeli derecede güçlü olan artçı depremler nedeniyle çökebileceği konusunda uyarıda bulundu.
Bu, 1976’dan beri Filipinler’de yaşanan en şiddetli depremdi!
Pazartesi meydana gelen depremin merkez üssü, Sarangani eyaletindeki Maasim kasabasının yaklaşık 32 kilometre (20 mil) güneybatısında, denizde 33 kilometre (20 mil) derinlikteydi.
Filipin Volkanoloji ve Sismoloji Enstitüsü Direktörü Teresito Bacolcol’a göre, deprem Cotabato Çukuru’ndaki hareketlerden kaynaklandı ve aynı denizaltı çöküntüsünün 17 Ağustos 1976’da tsunami dalgalarını tetikleyen 8.1 büyüklüğündeki depremden bu yana en güçlü deprem oldu.

Bacolcol’un belirttiğine göre, deprem ve 8 ila 10 metre (26 ila 33 fit) yüksekliğe ulaşan tsunami dalgaları nedeniyle yaklaşık 8.000 kişi hayatını kaybetti ve bu dalgalar birçok kasaba ve ili sular altında bıraktı.
Bacolcol, Associated Press’e verdiği demeçte, Filipinler Sismoloji Enstitüsü’nün, 1976 depremi ve tsunamisinin yıldönümünü anmak amacıyla, savunmasız kasaba ve şehirleri sürekli teyakkuzda olmaları gerektiği konusunda uyarmak için Ağustos ayında işaretler yerleştirmeyi planladığını söyledi.
1990 yılında meydana gelen ve 7,8 büyüklüğündeki bir deprem de 1000’den fazla kişinin ölümüne, binlerce kişinin yaralanmasına ve kuzey illeri ile şehirlerinde geniş çaplı hasara yol açmıştı.
Başkan Ferdinand Marcos Jr., arama kurtarma çalışmalarını denetlemek, depremzedelere on binlerce gıda paketi ve inşaat malzemesi dağıtmak ve köprüler, yollar ve diğer altyapıdaki hasarı değerlendirmek için Manila’dan üst düzey savunma ve afet azaltma yetkililerini görevlendirdi.
Filipinler’in antlaşma müttefiki olan Amerika Birleşik Devletleri, Manila ile koordinasyon içinde olduğunu ve Filipinler’in müdahale çabalarını desteklemeye hazır olduğunu belirtti. Fransa, Japonya ve Yeni Zelanda da desteklerini ifade etti.
Takımadalar ayrıca her yıl yaklaşık 20 tayfun ve tropikal fırtınanın etkisi altında kalıyor ve bu da onu dünyanın en afetlere yatkın ülkelerinden biri yapıyor.
