Nöbetçi Eczaneler
Putin, Rusya-ASEAN zirvesinin açılışında Güneydoğu Asya ile daha derin bağlar kurulması çağrısında bulundu. Putin, jeopolitik çalkantıların yaşandığı Asya-Pasifik bölgesinde Rusya-ASEAN ilişkilerini ‘önemli bir istikrar faktörü’ olarak övdü.
Rusya ile Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) arasındaki ilişkilerin 35. yılı kapsamında düzenlenen Rusya-ASEAN Liderler Zirvesi, 17-18 Haziran 2026 tarihlerinde Rusya Federasyonu’nun Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da gerçekleştirilmiştir. Zirveye ASEAN’ın 11 üye ülkesinin tamamı katılmış, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ASEAN dönem başkanı sıfatıyla Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. toplantılara eş başkanlık etmiştir. Zirve, tarafların 2021 yılından sonra liderler düzeyinde gerçekleştirdiği ilk kapsamlı buluşma olmuştur.
Kazan’daki toplantılar, Rusya ile ASEAN arasındaki stratejik ortaklığın mevcut durumunun değerlendirilmesi ve 2030 yılına kadar izlenecek işbirliği yol haritasının belirlenmesi amacıyla düzenlenmiştir. Zirve programı liderlerin ortak fotoğraf çekimi ve genel kurul oturumuyla başlamış, daha sonra görüşmeler basına kapalı şekilde sürdürülmüştür. Zirve kapsamında çok sayıda ikili görüşme de gerçekleştirilmiştir.
Vladimir Putin’in Açıklamaları
Zirvenin açılışında konuşan Vladimir Putin, ASEAN’ın yalnızca Asya-Pasifik bölgesinde değil, uluslararası sistem genelinde önemli bir siyasi ve ekonomik aktör haline geldiğini ifade etmiştir. Putin, Rusya ile ASEAN arasındaki ilişkilerin uluslararası hukuka, karşılıklı çıkarlara ve egemen eşitlik ilkesine dayandığını belirtmiş, mevcut ortaklığın sıradan bir işbirliği modeli olmaktan çıkarak stratejik ortaklık düzeyine ulaştığını vurgulamıştır.
Rus lider, günümüzde yaşanan jeopolitik gerilimler ve küresel belirsizlikler karşısında Rusya-ASEAN ilişkilerinin Asya-Pasifik bölgesinde istikrar sağlayan unsurlardan biri haline geldiğini savunmuştur. Putin ayrıca zirvede yalnızca ikili ilişkilerin değil, bölgesel ve küresel meselelerin de ele alınacağını açıklamış, tarafların otuz beş yıllık ortaklık deneyimini değerlendireceğini ve gelecek döneme ilişkin hedefleri belirleyeceğini ifade etmiştir.
Putin, Rusya ile ASEAN arasındaki ilişkilerin ticaret, yatırım, enerji, dijital dönüşüm, turizm ve güvenlik alanlarında istikrarlı biçimde geliştiğini belirtmiş ve tarafların bu alanlardaki işbirliğini daha ileri seviyeye taşımayı hedeflediğini söylemiştir. Ayrıca zirve gündeminin katılımcı ülkelerin önerilerine açık olduğunu vurgulayarak tüm liderleri kapsamlı bir görüş alışverişine davet etmiştir.
Ferdinand Marcos Jr.’ın Açıklamaları
ASEAN dönem başkanı olarak zirvenin eş başkanlığını yürüten Ferdinand Marcos Jr., Rusya ile ASEAN arasındaki ilişkilerin karşılıklı saygı ve işbirliği anlayışı üzerine kurulduğunu belirtmiştir. Marcos Jr., 35 yıl önce başlayan ortaklığın günümüzde kapsamlı bir stratejik işbirliği düzeyine ulaştığını ifade etmiş ve tarafların gelecekteki ilişkilerinin daha da derinleşmesini beklediklerini söylemiştir.
Filipinler lideri, mevcut küresel belirsizlik ortamında Rusya ile ASEAN arasındaki işbirliğinin öneminin arttığını vurgulamış, özellikle terörizm, yasa dışı ticaret, organize suçlar ve internet dolandırıcılığı gibi sınır aşan tehditlerle mücadelede ortak hareket edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca ticaret ve yatırım ilişkilerinin geliştirilmesi, iş dünyası arasındaki bağların güçlendirilmesi, eğitim programları, öğrenci değişimleri ve turizm alanlarında işbirliğinin genişletilmesinin önemine dikkat çekmiştir. Marcos Jr., genç kuşakların gelecekteki ortaklığın merkezinde yer alması gerektiğini de ifade etmiştir.
Zirvede Görüşülen Konular
Kazan’daki zirvede Rusya ile ASEAN arasındaki siyasi, ekonomik ve stratejik ilişkilerin yanı sıra güncel uluslararası gelişmeler ele alınmıştır. Liderler, Asya-Pasifik bölgesindeki güvenlik ortamı, küresel ekonomide yaşanan dönüşümler, ticaret ve yatırım ilişkilerinin geliştirilmesi, enerji alanındaki işbirliği imkanları, dijital dönüşüm süreçleri, ulaştırma bağlantıları ve turizm faaliyetleri üzerine görüş alışverişinde bulunmuştur.
Toplantılarda ayrıca terörizm, sınır aşan organize suçlar, yasa dışı ticaret, siber güvenlik tehditleri ve internet dolandırıcılığı gibi yeni nesil güvenlik sorunları da gündeme gelmiştir. Taraflar, bu alanlarda bilgi paylaşımı ve kurumsal işbirliğinin artırılmasına yönelik görüşlerini ortaya koymuştur. Bunun yanında eğitim, kültür, gençlik değişim programları ve halklar arası ilişkilerin geliştirilmesi de zirvenin ele aldığı başlıklar arasında yer almıştır.
Zirve Sonunda Kabul Edilen Belgeler
Zirve sonunda tarafların ilişkilerinin gelecek dönemine yön vermesi amacıyla dört temel belgenin kabul edilmesi planlanmıştır. Bunların başında Rusya ile ASEAN’ın ortak siyasi yaklaşımını ortaya koyan Kazan Deklarasyonu gelmektedir. Bunun yanında 2026-2030 dönemini kapsayan Kapsamlı Eylem Planı’nın kabul edilmesi öngörülmüştür. Söz konusu belge, önümüzdeki beş yıl boyunca tarafların hangi alanlarda işbirliğini geliştireceğini belirleyen temel yol haritası niteliği taşımaktadır.
Liderlerin ayrıca enerji ve kültür alanlarında iki ayrı ortak bildiriye de imza atması planlanmıştır. Bu belgelerin, taraflar arasındaki stratejik ortaklığın kurumsal çerçevesini güçlendirmesi ve somut işbirliği projelerine temel oluşturması amaçlanmaktadır.
Zirvenin Bölgesel ve Uluslararası Önemi
Kazan’da düzenlenen Rusya-ASEAN Zirvesi, Rusya ile Güneydoğu Asya Uluslar Birliği arasındaki stratejik ortaklığın 35. yılı kapsamında gerçekleştirilen en üst düzey temaslardan biri olmuştur. Zirve, tarafların siyasi diyalog mekanizmalarını sürdürmesi, mevcut işbirliği alanlarını değerlendirmesi ve gelecek döneme ilişkin ortak hedefleri belirlemesi açısından önem taşımaktadır.
Toplantılarda Rusya ile ASEAN ülkeleri arasındaki ticaret, yatırım, enerji, ulaştırma, dijital dönüşüm, güvenlik, eğitim ve kültürel ilişkiler ele alınmış, taraflar arasındaki işbirliğinin 2026-2030 döneminde hangi alanlarda geliştirileceğine ilişkin görüş alışverişinde bulunulmuştur. Zirve sonunda kabul edilmesi planlanan Kazan Deklarasyonu ve diğer ortak belgelerle, Rusya-ASEAN ilişkilerinin kurumsal çerçevesinin güncellenmesi ve ortaklık mekanizmalarının sürdürülmesi hedeflenmiştir.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kazan’da düzenlenen ilk Rusya-ASEAN zirvesinin açılış konuşmasını yaparak Rusya ile Güneydoğu Asya ülkeleri arasında daha yakın ilişkiler kurulması çağrısında bulundu.
Putin, toplantıda yaptığı konuşmada, Moskova ile Güneydoğu Asya bloğu arasındaki ilişkilerin jeopolitik çalkantılar ortamında Asya-Pasifik bölgesinde “önemli bir istikrar faktörü” olduğunu söyledi.
Rusya Devlet Başkanı, birliğin uluslararası hukuk ve karşılıklı çıkarların gözetilmesi esaslarına dayalı, saygın bir uluslararası kuruluş olarak kendini kanıtladığını belirterek, bu ilkelerin Rusya’nın ASEAN ile stratejik ortaklığının da temelini oluşturduğunu sözlerine ekledi.
“Rusya ve ASEAN arasındaki stratejik ortaklık, Asya-Pasifik bölgesinde önemli bir istikrar faktörü görevi görüyor ve dengeli bir güvenlik mimarisinin oluşmasına ve karşılıklı yarar sağlayan iş birliğine katkıda bulunuyor,” dedi.
Putin, Rusya ile ASEAN arasındaki iş birliğinin son 35 yılda ticaret ve yatırım, enerji, tarım, dijitalleşme, bilim ve teknoloji, turizm ve güvenlik gibi alanları kapsayarak genişlediğini vurguladı.
Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kazan kentinde düzenlenen Rusya-Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) Zirvesi kapsamında liderlere seslendi.
Zirvenin resmi programı, katılımcı ülke heyet başkanlarının gerçekleştirdiği ortak fotoğraf çekiminin ardından genel kurul oturumuyla başladı.
Devlet Başkanı Vladimir Putin, zirvenin açılışında yaptığı konuşmada, Kazan’da bir araya gelen heyet başkanlarını selamladı. Rus lider, iki tarafın en son 2021 yılında bir araya geldiğini hatırlatarak o dönemde birliğin üye yapısının daha farklı olduğunu kaydetti.
Vladimir Putin, Güneydoğu Asya ülkesi Doğu Timor’un o dönemde henüz birliğe dahil olmadığını, bu ülkenin katılımının 2025 yılında gerçekleştiğini dile getirdi.
Bu yeni katılımla birlikte birliğin kapsayıcılığının daha da arttığını belirten Rus lider, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği’nin küresel ağırlığına dikkat çekti.
Devlet Başkanı Vladimir Putin, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği’nin uluslararası sistemdeki yerine dair önemli değerlendirmelerde bulundu.
Rusya Devlet Başkanı Putin, “Güneydoğu Asya Uluslar Birliği yalnızca Asya-Pasifik bölgesinde değil, genel olarak tüm dünyada yüksek bir itibara sahip. Uluslararası hukukun genel kabul görmüş kurallarına ve çıkarların karşılıklı olarak gözetilmesine dayanan bir devletler arası işbirliği sistemi inşa ederek zamanın sınamasından başarıyla geçti. Rusya’nın ASEAN ile ilişkilerinin temelinde de tam olarak bu ilkeler yer alıyor” ifadelerini kullandı.
Rus lider, Moskova ile birlik üyeleri arasındaki ilişkilerin sıradan bir ortaklığın ötesine geçerek stratejik bir nitelik kazandığını vurguladı. Mevcut uluslararası koşullara değinen Vladimir Putin, “Bu ilişkiler stratejik ortaklık niteliği taşıyor. Jeopolitik çalkantıların yaşandığı günümüz koşullarında bu ortaklık, Asya-Pasifik bölgesinde istikrar sağlayıcı bir faktör haline geliyor” şeklinde konuştu.
Kazan’daki zirvenin gündemine dair ayrıntıları paylaşan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, tarafların bölgesel ve küresel meseleler üzerinde kapsamlı görüş alışverişinde bulunacağını açıkladı.
Ortaklığın otuz beş yıllık geçmişinin muhasebesinin yapılacağını dile giren Vladimir Putin, geleceğe yönelik yeni işbirliği hedeflerinin belirleneceğini aktardı.
Zirvede resmi gündemin dışındaki konuların da tartışılabileceğini belirten Putin, “Saygıdeğer beyefendiler, tartışmak üzere gündeme getirmeyi uygun bulduğunuz her türlü konuyu ele alabiliriz” diyerek katılımcı ülkelere açık bir diyalog davetinde bulundu.
Rusya ile Güneydoğu Asya ülkeleri arasındaki işbirliği alanlarının oldukça geniş bir yelpazeye yayıldığını ifade eden Devlet Başkanı Putin, bu süreçlerin güvenliğe yönelik yeni tehditlerle mücadele başta olmak üzere pek çok başlığı kapsadığını bildirdi.
Rus lider, iki kesim arasındaki ilişkilerin ticaret, yatırımlar, enerji, dijitalleşme ve turizm gibi hayati sektörlerde kararlılıkla geliştiğini sözlerine ekledi.
Zirvede Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in ardından sözü, zirvenin eş başkanlığını yürüten Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. aldı.
Filipinler’in 2026 yılı itibarıyla Güneydoğu Asya Uluslar Birliği dönem başkanlığını üstlendiğini hatırlatan Devlet Başkanı Marcos Jr., iki taraf arasındaki ortaklığın tarihsel derinliğine vurgu yaptı.
İlişkilerin temelindeki karşılıklı güven iklimine değinen Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr., “Karşılıklı saygının yanı sıra çatışmanın değil, işbirliğinin barışı inşa etmede en iyi yol olduğuna duyduğumuz inanca dayanan otuz beş yıllık ortaklığı kaydediyoruz” şeklinde konuştu.
Otuz beş yıl önce Rusya’nın Kuala Lumpur’da düzenlenen dışişleri bakanları toplantısına katılımının bu ortaklığın temel taşını oluşturduğunu belirten Marcos Jr., o dönem atılan adımların bugün yüksek öneme sahip bir stratejik ortaklığa dönüştüğünü hatırlattı.
Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr., gelecekteki işbirliğinin yönünü tayin edecek üç temel öncelik alanı belirlediklerini açıkladı.
Bu önceliklerin ilkinin barış, güvenlik ve istikrar olduğunu belirten Filipinler lideri, küresel düzeyde ciddi belirsizliklerin yaşandığı bu dönemde Rusya ile Güneydoğu Asya ülkeleri arasındaki ortaklığın değerinin ölçülemez olduğunu kaydetti.
Güvenlik başlığında sınır aşan suçların oluşturduğu tehlikelere dikkat çeken Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr., “Terör, yasa dışı ticaret ve internet dolandırıcılığı gibi sınır aşan tehditler sınır tanımıyor. İşte tam da bu nedenle bizim yanıtlarımızın da sınırları aşması gerekiyor” dedi.
Marcos Jr., bu çerçevede barış ve güvenlik alanlarındaki işbirliğinin kararlılıkla artırılması gerektiğini ifade etti.
Filipinler liderinin işaret ettiği ikinci öncelik alanı ise daha dinamik ve üretken bir ekonomik ortaklık kurma ihtiyacı oldu.
Ticaret ve yatırım akışlarının kesintisiz sürmesi için daha cesur adımlar atılması gerektiğini söyleyen Marcos Jr., iş dünyası temsilcileri arasındaki bağların genişletilmesinin önemine değindi.
Üçüncü öncelik olarak insani işbirliğini öne çıkaran Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr., eğitim bursları, öğrenci değişim programları ve turizm gibi alanların bu kapsamda değerlendirildiğini bildirdi.
Genç kuşağın ortaklıktaki rolüne özel bir vurgu yapan Marcos Jr., “Bu bağlara daha fazla yatırım yapmamız ve gençliği sadece nihai bir durak olarak görmeyip işbirliğimizin merkezine yerleştirmemiz gerekiyor” dedi. Filipinler lideri, Rusya ile olan ortaklığın gelecekteki niteliğini ve yönünü belirleyecek asli unsurun gençlik olacağını dile getirdi.
Kazan’da gerçekleştirilen liderler zirvesinin ilk bölümünün ardından görüşmeler basına kapalı olarak devam etti. Avrasya coğrafyasındaki entegrasyon süreçlerinin ele alınacağı ikinci genel kurul oturumunun ise çalışma kahvaltısı formatında ve tamamen kapalı bir düzen içinde gerçekleştirileceği açıklandı.
Zirvenin tamamlanmasıyla birlikte tarafların ortak geleceğini şekillendirecek dört temel belgenin kabul edilmesi planlanıyor.
Bu belgelerin başında, tarafların ortak siyasi iradesini yansıtan Kazan Deklarasyonu geliyor. Bununla birlikte, iki taraf arasındaki stratejik ortaklığı 2026 ile 2030 yılları arasında somut adımlarla yönlendirecek olan Kapsamlı Eylem Planı’nın da kabul edilmesi hedefleniyor.
Liderlerin ayrıca enerji ve kültür alanlarında iki adet ortak bildiriye imza atacağı açıklandı.
Zirve programının sonunda Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin and Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr.’ın basın mensuplarının karşısına çıkarak ortak bir açıklama yapması bekleniyor.
Zirvenin organizasyon detaylarına göre 17 ve 18 Haziran günlerinde Kazan kentinde düzenlenen bu büyük buluşmaya, birliğe üye olan on bir ülkenin tamamı katılıyor.
Zirvede Brunei, Malezya, Vietnam, Doğu Timor, Kamboçya, Endonezya, Laos, Myanmar, Tayland, Singapur ve Filipinler heyetleri temsil ediliyor. Zirvenin ilk gününde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in konuk heyet başkanları onuruna resmi bir kabul töreni düzenlediği biliniyor.
Rus lider ayrıca zirve marjında yoğun bir ikili diplomasi trafiği yürüttü. İlk gün dört ayrı ikili görüşme gerçekleştiren Putin, zirvenin ikinci gününde ise altı ikili görüşme daha yaparak diplomatik temaslarını tamamlıyor.
ASEAN ORTAKLIĞI NASIL VE NE ZAMAN KURULDU?
Güneydoğu Asya ülkelerinin siyasi, iktisadi ve sosyal alanlarda işbirliği yapmasını sağlayan en önemli bölgesel mekanizma konumundaki Güneydoğu Asya Uluslar Birliği, Soğuk Savaş döneminin getirdiği bölgesel güvenlik kaygılarının bir sonucu olarak doğdu.
8 Ağustos 1967 tarihinde Tayland’ın başkenti Bangkok’ta bir araya gelen beş ülkenin dışişleri bakanları, imzaladıkları Bangkok Deklarasyonu ile birliğin kuruluşunu ilan etti. Bu tarihi kurucu belgeyi imzalayan ülkeler; Endonezya, Malezya, Filipinler, Singapur ve Tayland oldu.
Kuruluş aşamasında temel amaç, bölge ülkeleri arasındaki ekonomik büyümeyi hızlandırmak, sosyal ve kültürel gelişimi desteklemek, aynı zamanda Birleşmiş Milletler Antlaşması ilkelerine ve hukukun üstünlüğüne saygı göstererek bölgesel barış ile istikrarı korumak olarak belirlendi.
Birliğin kurucu belgesinde yer alan bu temel hedefler, sonraki yıllarda bölgedeki diğer devletlerin de katılımıyla çok daha geniş bir coğrafi alana yayıldı.
Kuruluşundan itibaren yarım asrı aşkın bir süreyi geride bırakan birlik, zaman içinde Güneydoğu Asya coğrafyasındaki diğer ülkeleri de bünyesine katarak üye sayısını artırdı.
Birliğe kurucu beş üyenin ardından katılan ilk devlet, 7 Ocak 1984 tarihinde bağımsızlığını kazandıktan kısa bir süre sonra üyeliğe kabul edilen Brunei oldu. Soğuk Savaş sonrasındaki yumuşama dönemi, birliğin ideolojik sınırları aşarak genişlemesine imkan tanıdı. Bu doğrultuda, uzun yıllar bölgesel çatışmaların merkezinde yer alan Vietnam, 28 Temmuz 1995 tarihinde birliğin yedinci üyesi olarak örgüte dahil edildi.
Genişleme süreci 1997 yılında da devam etti. 23 Temmuz 1997 tarihinde Laos ve Myanmar’ın eş zamanlı olarak birliğe katılmasıyla üye sayısı dokuza ulaştı. Kamboçya ise bölgedeki iç siyasi istikrarın sağlanmasının ardından 30 Nisan 1999 tarihinde örgüte katılarak birliğin onuncu üyesi oldu.
Son büyük genişleme adımı ise Kazan Zirvesi’nde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in de konuşmasında değindiği Doğu Timor oldu. Uzun yıllar süren gözlemci statüsünün ardından Doğu Timor, 2025 yılında birliğin resmi üyesi sıfatını kazanarak Güneydoğu Asya Uluslar Birliği’nin on birinci üyesi olarak tarihteki yerini aldı.
Bugün birlik; Brunei, Malezya, Vietnam, Doğu Timor, Kamboçya, Endonezya, Laos, Myanmar, Tayland, Singapur ve Filipinler olmak üzere on bir ülkeden oluşan, yaklaşık 670 milyonluk nüfusu ve trilyonlarca dolarlık ekonomik büyüklüğü temsil eden devasa bir yapıya dönüştü.
Kremlin’in zirve öncesinde yayınladığı açıklamaya göre, Kazan’daki görüşmeler Rusya-ASEAN stratejik ortaklığının gelişimini gözden geçirmeye, siyasi, ekonomik ve insani alanlarda yeni işbirliği alanları belirlemeye ve bölgesel ve uluslararası konular hakkında görüş alışverişinde bulunmaya odaklanacak.
Rusya ve ASEAN arasındaki ilişkilerin 35. yıldönümünü kutlayan zirve, 17-19 Haziran tarihleri arasında Kazan’da düzenleniyor. ASEAN şu anda 11 Güneydoğu Asya ülkesinden oluşurken, Rusya 1996’dan beri örgütün tam teşekküllü bir diyalog ortağıdır.
Putin, Ukrayna savaşına ilişkin G7 baskısı altında ASEAN liderlerini ağırladı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kazan’da düzenlenen Rusya-ASEAN zirvesinde Malezya Başbakanı Enver İbrahim’i selamlıyor. (AFP fotoğrafı)
Putin, Moskova’nın Ukrayna’ya karşı dört yılı aşkın süredir sürdürdüğü topyekün saldırı sırasında Asya ile siyasi ve ekonomik bağları derinleştirmeye çalıştı.
Moskova’nın yaklaşık 700 kilometre (435 mil) doğusundaki Tataristan’ın başkentinde düzenlenen zirve, G7’nin Ukrayna ve Orta Doğu savaşlarını sona erdirmeye odaklandığı Fransa’daki toplantısıyla aynı zamana denk geliyor.
Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği’ne (ASEAN) üye 11 ülkenin temsilcileri, yapılacak ana iş zirvesi öncesinde Kazan’a geldi.
Kremlin’den yapılan açıklamada, bunun Rusya ile ASEAN ülkeleri arasındaki 35 yıllık iş birliğini anmak amacıyla düzenlendiği belirtildi.
Tayland, Vietnam, Kamboçya, Laos, Malezya ve Singapur başbakanlarını gönderirken, Filipinler’i ise Cumhurbaşkanı Ferdinand Marcos temsil edecek.
2021’de darbe yapan ve Moskova ile yakın bağları olan Myanmar da bir heyet gönderecek.
Moskova, liderlerin “küresel ve bölgesel sorunlar hakkında görüş alışverişinde bulunacaklarını” ve Rusya-ASEAN bağlarını “güvenlik, ticaret, yatırım ve insani işbirliği” alanlarında güçlendireceklerini belirtti.
Ukrayna operasyonu nedeniyle Batı’dan gelen devasa yaptırımlarla karşı karşıya kalan Moskova, ekonomisini -özellikle petrol ihracatını- Asya’ya yönlendirdi.
Çarşamba günü Putin, Marcos ile bir araya geldi. Marcos, ev sahibini Kasım ayında Manila’ya davet etmiş ve Moskova ile enerji bağlarını derinleştirmek istediğini belirtmişti.
Putin ayrıca, oğlu Dışişleri Bakanı Abdul Mateen’in de eşlik ettiği Brunei Sultanı Hassanal Bolkiah ile de görüştü ve Instagram’da da hatırı sayılır bir takipçi kitlesine sahip.
Putin bu görüşmeler sırasında, “Rusya ile ASEAN arasındaki stratejik ortaklık, Asya-Pasifik bölgesinde istikrarı sağlayan kilit bir faktördür” demişti.
Rus liderin ekonomi ve uluslararası ilişkiler danışmanı Kirill Dmitriev gazetecilere verdiği demeçte, Asya ülkelerinin enerji sorunlarını çözebilecek tek ülkenin Rusya olduğunu söyledi.
Dmitriev, “Tüm ASEAN ülkeleri yaptırımların işe yaramadığını anladı; özellikle de ABD-İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaşın ardından ortaya çıkan ciddi enerji tedarik sorunlarıyla karşı karşıya kaldıklarında bunu daha da anladılar” dedi.
Rusya’ya baskı
Dört yıldır savaş halinde olan Rusya ekonomisi, yüksek enflasyon, işgücü kıtlığı ve yüksek borçlanma maliyetleriyle boğuşuyor.
Ukrayna savaş alanındaki güçlerin ilerleyişi bu yıl yavaşlarken, Kiev Tataristan da dahil olmak üzere Rus topraklarındaki saldırılarını artırdı.
Fransa’daki G7 Zirvesi’nde ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna lideri Volodymyr Zelensky ile görüşmesinde, Moskova’nın Ukrayna savaşını sona erdirmek için “bir anlaşma yapması” gerektiğini söyledi.
Trump ayrıca Washington’ın yakında Rus petrolüne yönelik yaptırımları yeniden uygulamaya koyabileceğini söyledi.
Trump, “İran’la Ortadoğu savaşını sona erdirmek için yapılan anlaşmanın ardından petrol Hürmüz Boğazı’ndan akmaya başladığı için yakında bunu yapabileceğiz” dedi.
Washington, halihazırda denizde bulunan Rus petrol kargoları için yaptırım muafiyeti getirmiş ve daha sonra bu muafiyeti uzatarak Avrupalı müttefikleri endişelendirmişti.
73 yaşındaki Rus lider, Şubat 2022’de Ukrayna’ya topyekun bir askeri saldırı emri verdi ve bu durum o zamandan beri II. Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’nın en kötü çatışmasına dönüştü.
Putin, iş ilişkilerini güçlendirmek amacıyla ASEAN liderlerini ağırladı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, bölgesel blok ülkeleriyle ticari ve diğer bağlarını güçlendirme çabaları kapsamında Çarşamba günü ASEAN liderlerini ağırladı.
Kremlin dışişleri danışmanı Yuri Ushakov’a göre, Kazan’da iki gün sürecek olan toplantıda, Brunei, Kamboçya, Endonezya, Laos, Malezya, Myanmar, Filipinler, Singapur, Tayland, Doğu Timor ve Vietnam’ı içeren ASEAN ülkeleriyle Rusya’nın “stratejik ortaklığını” genişletmenin yolları ele alınacak.
Bölgesel blok, Moskova ile “diyalog ortağı” olarak ilişkilerini sürdürdüğünü ve Rus yetkililerle yıllık üst düzey toplantılar düzenlediğini belirtti. Volga Nehri üzerindeki Kazan’da düzenlenen zirve, Rusya-ASEAN ilişkilerinin 35. yıl dönümünü kutluyor.
Zirve kapsamında düzenlenen bir iş forumuna katılanları selamlayan mesajında Putin, zirvenin “karşılıklı yarar sağlayan ticaret, yatırım ve sanayi işbirliğini genişletmek için yeni fırsatlar yaratacağına ve iş dünyamız arasındaki doğrudan diyaloğu güçlendireceğine” olan güvenini dile getirdi.
Ushakov, gündemin küresel ve bölgesel konular hakkında görüş alışverişini ve Rusya-ASEAN ilişkilerini geliştirme çabalarının gözden geçirilmesini içerdiğini söyledi.
Katılımcıların, “uluslararası hukuk ilkelerine ve Birleşmiş Milletler Şartı’na dayalı adil ve demokratik çok kutuplu bir dünya düzeni kurma” konusundaki bağlılıklarının altını çizeceklerini vurguladı.
Ushakov, Rusya ve ASEAN arasındaki “verimli, eşit ve yapıcı diyaloğu” övgüyle karşıladı.
Putin’in, Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. ile birlikte eş başkanlık yapacağı zirve sırasında ASEAN liderleriyle ikili görüşmeler yapacağını gazetecilere söyledi.
Marcos ile ikili görüşmenin açılışında konuşan Putin, ülkelerinin “iyi gelenekler, karşılıklı saygı ve birbirlerinin meşru çıkarlarının gözetilmesi üzerine kurulu, karşılıklı yarar sağlayan iş birliğine” sahip olduğunu belirtti.
Marcos, Kazan’da düzenlenen Rusya-ASEAN toplantısı için Putin’e teşekkür etti ve onu Kasım ayında Manila’da yapılacak ASEAN zirvesine davet etti.
Putin ayrıca Brunei Sultanı Hassanal Bolkiah ve Malezya Başbakanı Enver İbrahim ile de görüştü.
Putin, Çarşamba akşamı heyet başkanları için düzenlenen resmi resepsiyonda, Rusya ve ASEAN ülkelerinin “adil bir dünya düzeni kurmak, devletlerin egemen eşitliği ve iç işlerine müdahale etmeme ilkelerini savunmak için birlikte mücadele ettiğini” söyledi.
Putin ayrıca, “Tüm eyaletlerimiz kendi kalkınma modellerini izliyor ve görüşlerini kimseye dayatmıyor. Ve bu, gerçekten de bizim gücümüzdür. Rusya, ülkelerimizin ve halklarımızın yanı sıra Avrasya bölgesinin tamamının güvenliğini, refahını ve zenginliğini sağlamak amacıyla stratejik ortaklığı güçlendirmek hedefiyle ASEAN üye devletleriyle aktif ortak çalışmalara devam etmeye hazırdır” dedi.
Zirve kapsamında gerçekleştirilen bir diğer ikili görüşme ise Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın geçtiğimiz Salı günü Moskova’da Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile yaptığı görüşme oldu.
Putin, Rusya’nın Türkiye ile ilişkilerinin “istikrarlı bir şekilde geliştiğini” ve iki ülke arasındaki temasların “gerçekten dostane ve yeni bir anlamla dolu” olduğunu övgüyle dile getirdi. Fidan ise iki tarafın görüşeceği birçok konu olduğunu söyledi.
ASEAN’ın çeşitli üye ülkelerinden bazıları, Filipinler de dahil olmak üzere, Amerika Birleşik Devletleri ile aynı çizgide olarak görülürken, diğerleri Çin ve Rusya ile yoğun ticaret ve güvenlik ilişkileri içindedir.
İran’daki savaşın ardından küresel yakıt fiyatlarının fırlamasıyla birlikte Filipinler, Endonezya, Tayland ve Vietnam da dahil olmak üzere birçok ASEAN üyesi ülke ya Rus ham petrolünü ithal etti ya da satın alma konusunda ilgi gösterdi.