1. Haberler
  2. Politika
  3. Transdinyester Rusya’dan koruma talep etti

Transdinyester Rusya’dan koruma talep etti

featured
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala
Örnek Resim

Hukuken Moldova’ya bağlı olan ve uluslararası tanınırlığı olmayan Transdinyester ile Kişinev yönetimi arasındaki gerginlik, Moldova’nın sene başından itibaren bölgedeki ihracat ve ithalata yeni gümrük vergileri getirmesi ile zirveye ulaştı.

Moldova’nın ayrılıkçı bölgesi Transdinyester’deki Yüksek konsey üyeleri, Rus Meclisi Dumas’dan Batı yanlısı Moldova hükümetine karşı kendilerini korumasını talep etti. 

Hukuken Moldova’ya bağlı olan ve uluslararası tanınırlığı olmayan Transdinyester ile Kişinev yönetimi arasındaki gerginlik, Moldova’nın sene başından itibaren bölgedeki ihracat ve ithalata yeni gümrük vergileri getirmesi ile zirveye ulaştı.  

Avrupa Birliği (AB) taraftarı Kişinev’in kararına tepki gösteren Transdinyester Yüksek Konseyi üyeleri, Moskova’nın bölgede yaşayan 220 binden fazla Rus vatandaşının durumunu göz önünde bulundurması gerektiğini belirterek bölgenin savunulması için önlemler alınması çağrısında bulundu. 

Bölgenin başkenti kabul edilen Tiraspol’deki yetkililerin yayınladığı bildiride ayrıca Avrupa Parlamentosundan Moldova’dan gelen baskıların yerel halkın “hak ve özgürlüklerini ihlal etmesini” engellemesini istedi. 

Transdinyester Yüksek Konseyi Başkanı Alexander Korshunov
Transdinyester Yüksek Konseyi Başkanı Alexander KorshunovAP/AP

Transdinyester Yüksek Konseyi Başkanı Alexander Korshunov, Moldova’nın “jeopolitik durumdan faydalandığını” ve ekonomiyi “bir baskı ve şantaj aracı olarak” kullandığını söyledi.

“Moldova’nın Transdinyester’e ilişkin politikası ve hedefleri geçtiğimiz on yıllar boyunca değişmedi.” diyen Konsey Başkanı, “Ekonomik potansiyelimizi yok etmek, vatandaşlarımız için dayanılmaz yaşam koşulları yaratmak ve devlet yapımızı ortadan kaldırmayı başarmak için çalışıyorlar”. dedi.

Yaklaşık 470 bin nüfusa sahip olan Transdinyester, Dinyester Nehri’nin doğu kıyısı ile Moldova’nın Ukrayna sınırı arasında yer alan ince bir toprak şeridi. Uluslararası kamuoyu tarafından tanınmayan devletin kendi para birimi ve bayrağı bulunuyor.

1990’ların başında yaşanan kısa bir savaş Transdinyester’deki Rus yanlısı güçlerin ayrılıkçı bir devlet ilan etmesine yol açmıştı. 2006’da yapılan bir referandumda seçmenlerin yüzde 95’inden fazlası Rusya’ya katılma seçeneğini desteklemiş ancak oylama uluslararası alanda tanınmamıştı.

Bölgede barış gücü olarak yaklaşık bin 500 asker konuşlandırmış olan Rusya’nın Şubat 2022’de Ukrayna’yı işgal etmesinden bu yana Moldova’nın Batı yanlısı liderleri Moskova’yı 1991 yılına kadar bir Sovyet cumhuriyeti olan ülkeyi istikrarsızlaştırmaya yönelik kampanyalar yürütmekle suçluyor.

Moldova’ya 2022 yılında AB adaylık statüsü verildi. Geçen yıl aralık ayında ise Brüksel hem Moldova hem de komşu Ukrayna için katılım müzakerelerini başlatacağını açıkladı.

Rusya, Moldova’yı uyardı

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin birinci yıldönümünde gelen uyarı, bakanlığın Ukrayna’nın Transdinyester’de bir “provokasyon” planladığını iddia etmesinden bir gün sonra geldi.

Ukrayna’yı Moldova’nın ayrılıkçı bölgesi Transdinyester’i işgal için komplo hazırlığı yapmakla suçlayan Rusya Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna ve Batılı müttefiklerini uyardı. 

Bakanlık, Transdinyester’deki Rus birliklerine yönelik bir saldırının Rusya’nın kendisine yönelik bir saldırı olarak yorumlanacağını belirterek bu durumun “uygun bir yanıtı” tetikleyeceğini ifade etti.

Bakanlıktan yapılan açıklamada “ABD, NATO ülkeleri ve Ukraynalı vekillerini daha fazla maceracı adım atmamaları konusunda uyarıyoruz.” denildi.

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin birinci yıldönümünde gelen uyarı, bakanlığın Ukrayna’nın Transdinyester’de bir “provokasyon” planladığını iddia etmesinden bir gün sonra geldi. 

Bakanlık dünkü açıklamasında istihbarat verilerine atıfta bulunarak, Rus askeri kılığına girmiş Ukraynalı askerlerin Transdinyester’den Rusya’yı suçlamak için tasarlanmış sahte bir bayrak operasyonu başlatmayı planladığını ileri sürmüştü. 

Bakanlığa göre Kiev daha sonra bunu bölgeyi işgal etmek için bir bahane olarak kullanmayı planlıyor.

Moldova’dan sükunet çağrısı

Moldova hükümeti, Rusya Savunma Bakanlığı’nın Ukrayna’nın sahte bir operasyon düzenleyerek Moldova’nın ayrılıkçı bölgesi Transdinyester’i işgal etmeyi planladığı yönündeki suçlamasını reddetti.

Hükümet tarafından yapılan açıklamada sükunet çağrısı yaptı ve Moldova Cumhuriyeti’nin resmi ve güvenilir kaynaklarından başka bilgi alınması için uyardı.

Açıklamada “Kurumlarımız yabancı ortaklarla işbirliği yapmaktadır ve ülkeye yönelik tehditler söz konusu olduğunda kamuoyu derhal bilgilendirilecektir.” denildi.

Ülkenin güvenliğine yönelik “doğrudan bir tehdit” olmadığı vurgulanan açıklamada Moldovalı yetkililer vatandaşları sakin olmaya çağırdı.

1992’deki iç savaşta Moskova destekli bölgenin ayrılmasından bu yana Rusya burada yaklaşık 1.500 “barışı koruma” askeri bulunduruyor. (Euronews)

AB yanlısı Moldova, ayrılıkçı bölgenin Rusya’dan yardım talebini reddetti  

Moldova’nın ayrılıkçı Transdinyester bölgesi Çarşamba günü, Avrupa yanlısı Kişinev hükümeti tarafından manşetlere çıkacak bir propaganda olayı olarak görevden alınan yüzlerce yetkilinin katıldığı bir toplantıda, Rusya’dan ekonomisinin Moldova “baskısına” karşı koymasına yardım etmesini istedi. Uzun süredir Avrupa’da Rusya ile potansiyel bir parlama noktası olarak görülen bölge, Moldova’nın Transdinyester firmalarının Ocak ayından itibaren merkezi bütçeye ithalat vergileri ödemesini zorunlu kılmasının ardından “her seviyeden milletvekillerinin katıldığı bir kongre” düzenledi.

Kongre, “Moldova’nın artan baskısı karşısında Transdinyester’i korumaya yönelik önlemlerin uygulanması talebiyle” Rusya parlamentosunun her iki kanadına da başvuracağını belirten bir kararı kabul etti. Savaş mağduru Ukrayna’yı doğuyla sınırlayan tanınmayan devletçik, 1992’deki kısa savaştan bu yana binden fazla askerin konuşlandırıldığı Moskova’nın desteğiyle otuz yıldır Kişinev’den özerkliğini koruyor.

Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı geniş çaplı işgalinin ardından, 220.000 Rus vatandaşının bulunduğu ayrılıkçı bölge çevresinde gerilimler arttı. Kişinev hükümetinin Avrupa yanlısı bir rota izlemesi ve Moskova’yı istikrarsızlaştırmaya çalışmakla suçlaması nedeniyle Moldova ile Rusya arasındaki ilişkiler de yıprandı. Güneydoğu Avrupa ülkeleri zirvesi için Arnavutluk’ta bulunan Cumhurbaşkanı Maia Sandu, Moldova’nın Transdinyester ihtilafının barışçıl çözümüne bağlı kaldığını söyledi.

“Hükümetin bugün yaptığı şey, ülkenin ekonomik açıdan yeniden bütünleşmesi için küçük adımlar atmak” dedi. Moldova başbakan yardımcısı Oleg Serebrian, kongrenin bir propaganda etkinliği olduğunu ve ayrılıkçı bölgenin ve tüm Moldova vatandaşlarının Moldova’nın Avrupa Birliği’ne katılma çabasından yararlandığını söyledi. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Matthew Miller Çarşamba günü Washington’da yaptığı açıklamada, ABD’nin Moldova’nın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü “sıkı bir şekilde desteklediğini” söyledi.

“Hükümetin bugün yaptığı şey, ülkenin ekonomik açıdan yeniden bütünleşmesi için küçük adımlar atmak” dedi.Moldova başbakan yardımcısı Oleg Serebrian, kongrenin bir propaganda etkinliği olduğunu ve ayrılıkçı bölgenin ve tüm Moldova vatandaşlarının Moldova’nın Avrupa Birliği’ne katılma çabasından yararlandığını söyledi. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Matthew Miller Çarşamba günü Washington’da yaptığı açıklamada, ABD’nin Moldova’nın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü “sıkı bir şekilde desteklediğini” söyledi.

Miller, bölge için başka bir isim kullanarak, “Rusya’nın Avrupa’da giderek saldırganlaşan rolü göz önüne alındığında, Rusya’nın Transdinyester’deki eylemlerini ve oradaki genel durumu çok yakından izliyoruz.” dedi.RIA haber ajansının bildirdiğine göre, Rusya Dışişleri Bakanlığı kongreyle ilgili yorum yaparken Transdinyester vatandaşlarının çıkarlarını savunmanın bir öncelik olduğunu ve talebin dikkatle inceleneceğini söyledi.Bölgenin ekonomi bakanı, bölgesel başkent Tiraspol’de düzenlenen kongrede, yeni düzenleme kapsamında Transdinyester bütçesine ödenen gümrük gelirlerinin %18 oranında düştüğünü söyledi.Kararda, “Transdinyester üzerinde, Avrupa ilkeleri ve insan haklarının korunması ve serbest ticarete yönelik yaklaşımlarla doğrudan çelişen sosyal ve ekonomik baskı var” denildi.

Alexander Tanas’ın raporu; Washington’da Humeyra Pamuk’un ek raporu; Tom Balmforth’un yazdığı; Düzenleme: Andrew Heavens, Kevin Liffey ve Mark Heinrich / Reuters

TRANSDİNYESTER SORUNU

Doç. Dr. Fatma Anıl Öztop (08/07/2022)

Rusya ile Ukrayna arasında devam eden savaş ve son zamanlarda de-facto bir yönetim olan Transdinyester’de yaşanan patlamalar akıllara Ukrayna’daki krizin yayılabileceği ihtimalini getirmiştir. Bu ihtimalin değerlendirilebilmesi için öncelikle Transdinyester olarak ifade edilen Moldova ile Ukrayna arasında dar bir toprak şeridi olan Pidnestrovian Moldova Cumhuriyeti’nin (PMR) tanımlanması gerekmektedir.

Coğrafi konumu itibariyle Ukrayna ve Romanya arasında yer alan Moldova, 1940 yılına kadar Romanya’nın bir parçası olmuş, 1940 yılından itibaren ise Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’ne (SSCB) entegre edilerek Moldova Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti (Moldova SSC) olarak varlığını SSCB dağılana kadar sürdürmüştür. Transdinyester bölgesi ise 1924 yılında Ukrayna’nın bir parçası olarak varlık bulurken, 1940 yılı itibariyle Moldova SSC’ye dahil edilmiştir. Bu durum 1990 yılına kadar mevcut şeklini korumuş, 1990 yılının haziran ayına gelindiğinde ise Moldova yönetiminin kendisini egemen bir devlet olarak ilan etmesi ile süreç farklı şekillenmiştir. Buna göre Transdinsyester bölgesi de 1990 yılının Eylül ayında bağımsızlığını ilan ederek mevcut duruma yanıt vermiş ve de facto yönetime sahip Transdinyester bu çerçevede siyasi kurumlarını oluşturarak ayrılıkçı bir tavır takınmıştır. Nihayetinde fiili bağımsızlığa sahip olan ancak diğer ülkeler ve Birleşmiş Milletler (BM) tarafından tanınmayan Transdinyester bölgesinin bu ayrılıkçı tutumu, çatışmaları da beraberinde getirmiştir.

Moldova ile Transdinyester bölgesi arasında vuku bulan çatışmaların kökleri derin izler taşımakla birlikte, Soğuk Savaş döneminde uygulanan birtakım politikaların sorunun gün yüzüne çıkmasını hızlandırdığı ifade edilebilir. Buna göre, Soğuk Savaş dönemin son on yılında milliyetçi dalganın yeniden yükselişe geçmesi, Moldova yönetiminin de bu çerçevede bir dizi karar almasını beraberinde getirmiştir. Ne var ki amacı kültürünü özendirmek olan Moldova yönetiminin yeni kültür kararlarının tartışıldığı bu dönemde, bir başka tartışma konusu olan Romanya ile yeniden birleşme fikirlerinin varlığı, toplumun belirli kesimlerini tedirgin etmiş ve ayrılıkçı arzuları tetiklemiştir.

1990 yılı itibariyle taraflar arasında yaşanan küçük çatışmalar 1992 yılının Mart ayına gelindiğinde tırmanışa geçmiştir. Bu süreçte önemli köprüler başta olmak üzere kritik yerleri kontrol altına almak için mücadele eden Moldova birlikleri başarısız olmuştur. Transdinyester birliklerinin Moldova birliklerini Dinyester Nehri’nin ardına geri püskürtmesi sonucunda da Moldova ateşkes ilan etmek durumunda kalmıştır. Burada Rusya’nın 14. Ordu’sunun Transdinyester birliklerine verdiği desteğin önemli bir etken olduğu ifade edilebilir. 1992’nin temmuz ayında dönemin Rusya Başkanı Boris Yeltsinile dönemin Moldova Başkanı Mircea Ion Snegur arasında imzalanan anlaşma neticesinde Moldova yönetimi Rusya’nın Transdinyester’deki varlığı kabul etmek durumunda kalmıştır. Buna göre, ateşkesin korunması ve güvenli bölgenin tesisi edilmesi için Moldova, Transdinyester ve Rusya’nın askeri birliklerinden oluşan ortak bir barış koruma gücü ile bu gücü kontrol etme yetkisine sahip Ortak Kontrol Komisyonu’nun kurulmasına karar verilmiştir. Bahsi geçen Komisyon’un ayrıca güvenli bölge üzerinde de yetki sahibi olması karara bağlanmıştır. Bununla birlikte, Moldova’nın Romanya ile birleşme ihtimalinin de göz önünde bulundurulduğu bu anlaşmada, olası bir birleşme halinde Transdinyester bölgesine de kendi kaderini tayin etme hakkı tanınmıştır.

Moldova ile ayrılıkçı Transdinyester bölgesi arasındaki çatışmanın çözümü için 1993 yılından itibaren Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT), Rusya ve Ukrayna’nın ortaklığında arabuluculuk faaliyetleri yürütülmüşse de istenilen düzeyde bir ilerleme kaydedilememiştir. 2005 yılı itibariyle Kişinev yönetiminin talebi doğrultusunda süreç “5+2” olarak da ifade edilen bir biçimde gerçekleşmektedir. Buna göre sorunun tarafları olarak Moldova ve Transdinyester müzakerelerde yer alırken, Rusya ve Ukrayna garantör ülke pozisyonunda, Avrupa Birliği (AB) ve Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ise gözlemci ülke statüsündedir. Bu süreçte önerilen mutabakat metinleri ise tarafların hükümlerdeki ifadeleri farklı yorumlamaları gibi nedenlerle hayata geçememiştir. Buna göre, örneğin taraflar arasındaki ilişkilerin normalleşmesine ilişkin ilkelerin belirlendiği ve Primakov Memorandumu olarak da bilinen mutabakat zaptında “ortak devlet” kavramının farklı yorumlanması süreçten sonuç elde edilememesini beraberinde getirmiştir. Benzer şekilde 2003 yılının Kasım Ayında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in danışmanı olan Dmitry Kozak’ın önerdiği ve Kozak Memorandumu olarak bilinen anlaşmada ise federal bir Moldova’dan söz edilmiştir. Transdinyester ile Moldova arasında eşit statü talebinde olan Transdinyester’in mevcut konumu ile uyuşmayan bu öneri de kabul görmemiştir. 2005 yılında gündeme gelen Yuşenko Planı ise Moldova tarafından olumlu karşılanmış ve Transdinyester bölgesinin Moldova içinde yasal statüye sahip özerk bir bölge olması kabul edilmiştir. Ne var ki Transdinyester bölgesinin 2006 yılında referandum kararı alması ve ardından bağımsızlığını ilan etmesi sürecin sonlanmasını da beraberinde getirmiştir.

Rusya Transdinyester’e resmi diplomatik bir destek sağlamasa da Rus barış gücü askerlerinin Transdinyester güçlerine askeri destek sağlamaktadır. Ayrıca, Rusya Transdinyester’e yalnızca askeri değil, mali olarak da yardım etmektedir. Doğal gazın ücretsiz temini ve yaşlıların emekli maaşla desteklenmesi gibi uygulamaların yer aldığı bu ekonomik yardımlarla Rusya’nın Transdinyester’e her yıl bir milyar doların üzerinde fon sağladığı bilinmektedir.

Diğer taraftan, Moldova’nın askeri gücünün Transdinyester güçlerinden daha küçük ve daha zayıf bir yapıda olduğu ifade edilmektedir. Dolayısıyla mevcut şartlar altında Moldova yönetiminin bölge üzerinde kontrol sağlaması oldukça zor görünmektedir. Ayrıca bağımsızlığını ilan etmesinden günümüze kadar geçen süre içerisinde Moldova’nın ekonomisinin iyileşmediği de bilinmektedir. Bugün Moldova yaklaşık üç milyonluk nüfusuyla Avrupa’nın en yoksul ülkelerinden birisidir. Özellikle enerji sektöründe büyük ölçüde Rusya’ya olan bağımlılığı önemli kırılganlıklarından birisidir. 2021 yılının son çeyreğinde Rus enerji şirketi Gazprom’un temsilcisinin Moldova’nın doğalgaz borcunun tamamını ödememesi halinde doğalgazını keseceğini ve belirtilen tarihe kadar yeni bir anlaşma yapma gerekliliğini açıklaması bu açıdan örnek verilebilir. Buradaki sorun Moldova’nın mali olarak sorun yaşadığı için ödeme zorluğu çekmesi veya Ukrayna’dan doğal gaz desteği istemesinin ötesindedir. Transdinyester bölgesi dahil olmak üzere Moldova’nın toprak bütünlüğünü savunması ve dolayısıyla bölge üzerinde egemenlik iddiası aynı zamanda bölgeye dair sorumlulukları da beraberinde getirmektedir. Moldova’nın Gazprom’a olan borcu incelendiğinde var olan doğalgaz borcunun önemli bir kısmının da Transdinyester’e ait olduğu gözlenmektedir.  Bu bağlamda Transdinyetser bölgesinin kendi topraklarının bir parçası olarak kabul edilmesi, hukuki açıdan borçların da üstlenilmesini gerektirmektedir. Bu kapsamda Moldova’nın otuz yıldan fazla bir süredir bölgeyi fiili olarak kontrol edemiyor olması ülke yönetiminin Transdinyester bölgesine ait yükümlülüğün altına girmek istememesine gerekçe oluşturmaktadır.

Moldova’nın Rus doğal gazına bağlı olmasının yanında, Moldovagaz isimli kendi doğal gaz şirketinin hisselerinin önemli bir kısmının da Gazprom’a ait olması işleri daha da zorlaştırmaktadır. Bu açıdan değerlendirildiğinde, AB’ye üyelik başvurusu yapan Moldova her ne kadar AB yanlısı bir siyasi yönelime sahip olsa da ülkenin mevcut bağımlılığının Rusya’nın yörüngesinden çıkmasına engel teşkil ettiği söylenebilir. Dolayısıyla, bölgede var olan durum, Rusya’nın Moldova ile AB arasında yakın temas olasılığını engellemede ve böylece Moldova’yı Rus etki alanında kalmaya ve aynı zamanda Avrasya Ekonomik Birliği’ne (AEB) katılmaya ikna etmede önemli görülmektedir.

Bu genel çerçeveden yola çıkıldığında Transdinyester’i Rusya için önemli kılanın ne olduğu sorusu akıllara gelmektedir. Bu sorunun cevabına ulaşmaya çalıştığımızda Soğuk Savaş döneminde SSCB’nin bir parçası olan Moldova’yı etkisi altında bulundurmak isteyen bir Rusya ile karşılaşılmaktadır. Bu anlamda, Transdinyester bölgesi Moskova’nın Kişinev yönetimini sindirmesine ve yönetimin Batı yanlısı özlemlerini sınırlamasına imkân tanımaktadır. Diğer bir ifadeyle, Transdinyester’deki Rus birliklerinin varlığı, Rusya’ya egemen bir devlet üzerinde baskı uygulamada ve Rusya’nın algıladığı Rus etki alanı içerisinde AB ile Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü’nün (NATO) genişlemesini önlemede aracı olmaktadır.  Moldova’nın NATO ve AB’ye katılımın Rusya için en genel anlamı, Rusya ile olan kültürel ve dilsel bağların azalması ve Rusya’nın kendi sınırları ile Avrupa arasında yer alan ve tampon bölge olarak değerlendirdiği zayıf yapılı uydu devletler üzerinden tehdit hissedecek olmasıdır.  

Bu bağlamda, savaşın yayılması diğer bir ifadeyle Rusya’nın bölgeye doğru ilerlemesi ne kadar olası sorusu tekrar akıllara gelmektir. Rus askeri komutan Ustam Minnekaev’in 22 Nisan 2022 tarihinde yapmış olduğu açıklamada Rus ordusunun görevlerinden birisinin Donbass ve güney Ukrayna üzerinde tam kontrol sağlama olduğunu ve Ukrayna’nın güneyi üzerinden oluşturulacak kontrolün Transdinyester’e erişim sağlayacağını vurgulaması gözlerin Transdinyester bölgesine çevrilmesine neden olmuştur. Bu anlamda, Ukrayna Savaşı ve Transdinyester’deki Rus askeri birliklerinin varlığının Rusya’nın bir sonraki hamlesinin Moldova olabileceği yönünde endişeleri arttırdığı ifade edilebilir. Ne var ki güncel veriler Rusya’nın böyle bir yol izleyeceği izlenimini henüz edindirmemektedir.

Diğer taraftan her ne kadar Transdinyester, Rusya’nın Ukrayna veya Moldova’ya saldırı gerçekleştirmesinde ideal bir saha gibi gözükse de Rus yanlısı Transdinyester yönetiminin mevcut haliyle Ukrayna veya Moldova ile savaşma kabiliyeti pek olası değildir. Dolayısıyla, böyle bir durumda Rus birliklerinin bölgeye yönlendirilmesi ihtimali gündeme gelmektedir ki Rusya’nın olası bir askeri sevkiyatının da Ukrayna ile olan savaşın seyrinde daha fazla sorunu beraberinde getirebilir. Rusya açısından şu an için önceliğin yeni tarz sorunlarla karşılaşmak olmadığı aşikardır.

Ayrıca, Moldova Başbakanı Natalia Gavrilița’nın Ukrayna’nın aksine Moldova’nın NATO’ya katılmak istemediğini açıklamasına ve anayasal olarak tarafsız bir statüde olmasına rağmen, Rusya’nın bölgeye olası askeri sevkiyatı, uluslararası yaptırımlara yenilerinin eklenmesini tetikleyebileceği gibi, Moldova ile olan ilişkisinin de ortadan kalkmasına neden olabilir. Peki Ukrayna’nın doğusunda adım adım ilerleyen Rusya öncelikli hedef olan Donbass’ı ele geçirdiği takdirde durmasının mümkün görünmediğini ifade edilebilir. Transdinyester bağlamında muhtemel senaryoda yeni hedefin Ukrayna’nın güneyi olması daha olası bir seçenektir. Bu anlamda Transdinyester bölgesine kadar uzanan bir Rus hattının kurulması söz olmakla birlikte, böyle bir durum yalnızca Transdinyester’e karadan bağlantı sağlamakla kalmayacak, aynı zamanda Azak Denizi ile bağlantısı kesilen Ukrayna’nın Karadeniz ile de bağlantısını kesmiş olacaktır. Lakin bu bölgeden sonra savaşın Moldova’ya yayılma ihtimali oldukça zayıftır.

Yararlanılan Kaynaklar

Askeroğlu, Sabir (03.11.2021). Moldova’da Enerji Krizi: Rusya Doğalgazı Politik Araca Dönüştürecek mi?, ANKASAM, https://www.ankasam.org/moldovada-enerji-krizi-rusya-dogalgazi-politik-araca-donusturecek-mi/

Askeroğlu, Sabir (14.06.2022). Moldova’nın Güvenlik Endişeleri, ANKASAM, https://www.ankasam.org/moldovanin-guvenlik-endiseleri/

Batı, Güney Ferhat (17.07.2018). Uluslararası Sistem ile Doğu Avrupa’nın Sorunu: Moldova ve Transdinyester, TASAM. https://tasam.org/tr-TR/Icerik/51279/uluslararasi_sistem_ile_dogu_avrupanin_sorunu_moldova_ve_transdinyester_

Concordiam Staff, “Post-Soviet Frozen Conflicts The world continues to seek peaceful settlements of regional stalemates”, per Concordiam: Journal of European Security Defense Issues 3, No. 4, 2012: 42-47.

Corboy, Denis, William Courtney, Kenneth Yalowitz (06.11.2014). “Hitting the Pause Button: The “Frozen Conflict” Dilemma in Ukraine”, The National Interest, https://nationalinterest.org/feature/hitting-the-pause-button-the-frozen-conflict-dilemma-ukraine-11618?nopaging=1

Gavin, Gabriel (09.05.2022).” Putin’s encroaching war is fueling a battle for Moldova’s future”, Politico, https://www.politico.eu/article/putin-war-russia-ukraine-moldova-transnistria-border-separatists/

Kurt, Selim, Ibragim Khasanov (2019). “Güvenlikleştirme Kuramı Açısından Transdinyester Sorunu”. Karadeniz Araştırmaları. XVI/63: 417-434.

Lachert, Jakub (14.03.2019), “Post-Soviet Frozen Conflicts: A Challenge for European Security”, Warsaw Institute, https://warsawinstitute.org/post-soviet-frozen-conflicts-challenge-european-security/

Peter, Laurence (28.04.2022) “Transdinyester ve Ukrayna gerginliği: Savaş yayılıyor mu?”, BBC News Türkçe, https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-61243491

Yapıcı, Merve İrem (2010). Rus Dış Politikasını Oluşturan Etkenler: Yeltsin ve Putin Dönemi, USAK Yayınları, Ankara.

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
Transdinyester Rusya’dan koruma talep etti
Yorum Yap

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Sonsöz Gazetesi | İlkeli Gazeteciliğin Yerel Öncüsü ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin