ABD ile süregelen gerilimler sırasında ve 20 yıllık müzakerelerin ardından önemli bir anlaşmaya varıldı.
‘Tüm anlaşmaların anası’
Soldan sağa, Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, Hindistan Başbakanı Narendra Modi ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 27 Ocak 2026’da Hindistan’ın Yeni Delhi kentindeki Haydarabad Evi’nde düzenlenen bir toplantı öncesinde el ele tutuşuyorlar. [Altaf Hussain/Reuters]
Hindistan ve Avrupa Birliği, her iki tarafın da “tüm anlaşmaların anası” olarak nitelendirdiği bir serbest ticaret anlaşması imzaladı.
Salı günü açıklanan anlaşma, yaklaşık yirmi yıl süren aralıklı müzakereler ve Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump’ın ticaret savaşıyla tetiklenen jeoekonomik kriz sırasında gerçekleşti.
Hindistan ile 27 üyeli AB arasında imzalanan anlaşma yaklaşık 2 milyar insanı kapsıyor ve yaklaşık 27 trilyon dolarlık birleşik bir pazarı ve küresel gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH) yaklaşık yüzde 25’ini temsil ediyor.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, Pazartesi günü Yeni Delhi’de Hindistan Başbakanı Narendra Modi’ye Cumhuriyet Günü ve yıllık askeri geçit töreni onur konukları olarak katıldı.
Hindistan-AB zirvesi öncesinde Salı günü sanal ortamda düzenlenen bir enerji konferansında konuşan Modi, “Bu anlaşma Hindistan ve Avrupa halkı için büyük fırsatlar yaratacak” dedi.
Von der Leyen, X platformunda yayınladığı bir yazıda, “Avrupa ve Hindistan bugün tarih yazıyor. İki milyar insanın yaşayacağı bir serbest ticaret bölgesi oluşturduk ve her iki taraf da bundan fayda sağlayacak. Stratejik ilişkimizi daha da güçlendirmek için çalışacağız” diye yazdı.
Anlaşmanın Hindistan ve AB için gümrük vergilerini önemli ölçüde azaltması bekleniyor.
Peki anlaşmanın içeriği ne? Ve geçen yıl Hindistan’ı Rus petrolü almaya devam ettiği için kısmen cezalandırmak amacıyla yüzde 50 gümrük vergisi uygulayan Trump bunu nasıl karşılayacak?
Anlaşma neleri kapsıyor ve ne kadar önemli?
Bu anlaşma, Hindistan’ın en büyük ve en kapsamlı ticaret anlaşması olup, AB gümrük birliği genelinde mal, hizmet ve yatırımları kapsamaktadır.
2023 yılında AB, Hindistan’a sağladığı genelleştirilmiş tercih sistemi (GSP) avantajlarını geri çekti ve ihracatçılarını daha yüksek gümrük vergilerine maruz bıraktı. Analistler, yeni anlaşmanın Hindistan’a tekstil, ilaç, makine, çelik, petrol ürünleri ve elektrikli ekipman dahil olmak üzere birçok sektörde avantaj sağlayabileceğini belirtti.
İlgi alanlarınıza göre anında uyarılar ve güncellemeler alın. Önemli olaylar yaşandığında ilk siz haberdar olun.Evet, beni gelişmelerden haberdar edin.
Genel olarak, AB Hindistan’a 144 hizmet alt sektörüne erişim sağlarken, Hindistan da finans, denizcilik ve telekomünikasyon sektörleri de dahil olmak üzere 102 alt sektörü AB’ye açıyor.
Salı günü Modi, tekstil, mücevher ve değerli taşlar gibi sektörlerdeki Hintli işçilere ve sektör liderlerine hitaben yaptığı konuşmada, “Bu anlaşma sizin için çok faydalı olacak” dedi ve anlaşmanın yalnızca Hindistan’daki imalat sektörünü canlandırmakla kalmayıp, aynı zamanda Hindistan’ın hizmet sektörünü de genişleteceğini sözlerine ekledi.
Modi, “Bu serbest ticaret anlaşması, dünyadaki her işletme ve her yatırımcı için Hindistan’a olan güveni güçlendirecektir. Hindistan, tüm sektörlerde küresel ortaklıklar üzerinde yoğun bir şekilde çalışıyor” dedi.
Ticaret anlaşmasının nihai taslağının Brüksel ve Yeni Delhi’de hukuki incelemeden geçmesi gerektiğini ve ancak gelecek yıl yürürlüğe girebileceğini belirten, Hindistan ile yapılan birçok ticaret görüşmesinde yer almış bir ticaret ekonomisti olan Biswajit Dhar, sözlerine şöyle devam etti:
Bölgesel ticaret bloklarıyla ilgilenmiş eski bir Hint diplomat olan Anil Trigunayat, ticaret anlaşmasını “mükemmel, profesyonel pazar erişimi sağlarken AB’nin bürokratik labirentini de ortadan kaldıran bir anlaşma” olarak nitelendirdi.
Trigunayat, “20 yıl öncesine kıyasla, bugün Hindistan Avrupalılarla iş birliği yapma kapasitesine sahip ve onlar için iyi bir pazar sunuyor,” dedi. “Daha ucuz şaraplar veya BMW’lerden çok daha fazlasını, ticaret yatırımları da dahil olmak üzere, inceleyeceğiz.”
Dhar, Al Jazeera’ye verdiği demeçte, “Bu hem Hindistan hem de AB için çok önemli bir anlaşma ve Hindistan’ın en büyük ticaret ortağıyla ticari ve ekonomik ilişkilerini güçlendirmeye yönelik büyük bir adım” dedi.
Dhar’ın belirttiğine göre, bu anlaşma her iki taraf için de “çeşitlenme, ABD’nin ötesine bakma ve Amerikan pazarına olan bağımlılıklarından kurtulma” fırsatı sunuyor.
Hindistan, sıkı bir şekilde korunan otomobil endüstrisini açıyor mu?
Hindistan, Tesla’nın sahibi Elon Musk da dahil olmak üzere birçok kişi tarafından otomobil sektörüne yönelik korumacı yaklaşımı nedeniyle geçmişte eleştirilmişti. Yabancı araçlara yüzde 110’a varan oranlarda gümrük vergisi uyguluyordu.
Hindistan ile AB arasında ticaret anlaşmasına varılması için yapılan müzakereler, Yeni Delhi’nin otomotiv sektörünü açmaya yanaşmaması nedeniyle 2013 yılında çıkmaza girdi.
Ancak Salı günü açıklanan anlaşmaya göre, Yeni Delhi iç otomobil pazarını AB ithalatına açacak ve AB’den gelen çoğu otomobil üzerindeki gümrük vergilerini yüzde 30 ila 35’e indirecek; bu vergiler daha sonra birkaç yıl içinde kademeli olarak yüzde 10’a düşürülecek.
AB’de fiyatı 15.000 euro’nun (17.800 dolar) altında olan araçların bu anlaşmanın dışında tutulduğu ve daha yüksek gümrük vergilerine tabi olmaya devam edeceği anlaşılıyor. Bu fiyatın üzerindeki araçlar ise her biri için kota ve ayrı gümrük vergileri bulunan üç kategoriye ayrılacak.
Ancak, yerli Hint elektrikli otomobil üreticilerinin yatırımlarını korumak amacıyla, elektrikli araçlar ilk beş yıl boyunca ithalat vergisi indirimlerinden muaf tutulacak.
Bundan sonra, AB’den yapılan ithalat yılda 160.000 içten yanmalı motorlu araç ve 90.000 elektrikli araçla sınırlandırılacak.
Bu önlemlere rağmen, ticaret anlaşmasının açıklanmasının ardından Hint otomobil üreticilerinin hisseleri yaklaşık yüzde 1,6 oranında düştü.
Bu anlaşma AB’ye nasıl bir fayda sağlayacak?
Hindistan’ın AB’den ithal ettiği malların yüzde 30’una uyguladığı gümrük vergileri derhal sıfıra indirilecek.
AB yetkilileri, genel olarak, AB’nin Hindistan’a yaptığı mal ihracatının yüzde 96,6’sındaki gümrük vergilerinin kaldırılacağını veya azaltılacağını söyledi. Anlaşma, Avrupa ürünlerine uygulanan gümrük vergilerinde yılda 4 milyar euroya (4,74 milyar dolar) kadar tasarruf sağlayacak.
AB’den ithal edilen otomobillere uygulanan gümrük vergilerinin gevşetilmesinin yanı sıra, Hindistan’ın makinelere uyguladığı %44’e varan, kimyasallara uygulanan %22’ye varan ve ilaçlara uygulanan %11’e varan gümrük vergilerinin büyük bir kısmı da kaldırılacak.
AB uçakları ve uzay araçlarına uygulanan gümrük vergileri neredeyse tüm ürünler için kaldırılacak, optik, tıbbi ve cerrahi ekipmanlara uygulanan vergiler ise ürünlerin %90’ı için kaldırılacak.
Bu arada, şu anda yüzde 150 oranında gümrük vergisine tabi olan AB’den Hindistan’a ithal edilen alkollü içkiler ve şaraplardaki vergi oranları şaraplar için yüzde 20 ila 30’a, alkollü içkiler için yüzde 40’a ve bira için yüzde 50’ye düşürülecek.
Hindistan ayrıca AB firmalarının finans ve denizcilik hizmetlerine erişimini iyileştirecek ve her iki taraf da gümrük kurallarını basitleştirip fikri mülkiyet korumalarını güçlendirecektir.
India, EU seek stronger trade ties to offset Trump’s tariffs
‘Mother of all deals’: India, EU broker trade agreement
Bu anlaşma Hindistan’a nasıl bir fayda sağlayacak?
AB, Hindistan mallarının % 90’ı üzerindeki tüm gümrük vergilerini kaldıracak ve 7 yıl içinde bu oran Hindistan mallarının % 93’üne genişletilecek.
Tarifelerin derhal sıfırlanmasından yararlananlar arasında karides ve dondurulmuş balık gibi deniz ürünleri (şu anda % 26’ya varan oranda vergilendiriliyor); kimyasallar (%12,8); plastik ve kauçuk (%6,5); deri ve ayakkabı (%17); tekstil (%12); giyim (%4); temel metaller (%10); ve değerli taşlar ve mücevherler (%4) yer alıyor.
Hindistan mallarının yaklaşık % 6’sı için kısmi gümrük vergisi indirimleri ve kotalar uygulanacak ve bu da AB’nin ortalama gümrük vergisi oranını % 3,8’den % 0,1’e düşürecek.
Genel olarak, ikili ticaretin %99,5’i bir tür gümrük indirimi avantajından yararlanacaktır.
Hindistan, gümrüksüz çelik ihracat kotalarında iyileştirmeler aramaya devam ediyor ve bu görüşmelerin sonucu, AB kurallarının 1 Temmuz’da yürürlüğe girmesinden önce, 30 Haziran’a kadar belli olacak. Mevcut anlaşmaya göre, Hindistan’ın AB’ye 1,6 milyon ton çeliği gümrüksüz olarak ihraç etmesine izin verilecek, ancak bu, şu anda yıllık olarak ihraç ettiği miktarın yalnızca yaklaşık yarısı.
AB, Hindistan’a “karbon yoğun” malları (çelik, çimento, gübre ve elektrik gibi üretimi için büyük miktarda enerji gerektiren mallar) vergilendiren karbon sınır düzenleme mekanizmasından (CBAM) muafiyet tanımadı.
Sadece AB ile ilişkili ülkeler, örneğin Norveç, İzlanda, Lihtenştayn ve İsviçre, AB emisyon ticaret sistemine veya ilgili anlaşmalara katılımları nedeniyle bu kısıtlamalardan muaftır. Emisyon ticaret sistemleri doğrudan AB’ye bağlı olan ülkeler, örneğin İsviçre, de muaftır.
Ancak, AB başka bir ülkeye esneklik tanırsa Hindistan bu konuda müzakere edebilecektir.
Hindistan-AB ticareti şu anda ne kadar önemli?
ABD, hem Hindistan hem de AB için genel olarak en büyük ticaret ortağı olmaya devam ediyor.
Ancak son on yılda Hindistan ile AB arasındaki mal ticareti önemli ölçüde artarak 2020’deki yaklaşık 74 milyar dolardan 2024-2025’te 136 milyar dolara yükseldi ve AB’yi Hindistan’ın en büyük mal ticareti ortağı haline getirdi.
Hindistan’ın AB ile 15 milyar dolardan fazla olumlu bir ticaret fazlası bulunuyor; 75,85 milyar dolarlık ihracatı, 60,68 milyar dolarlık ithalatını geride bırakıyor.
AB’nin ihracatı ağırlıklı olarak makine, ulaşım ekipmanı ve kimyasallardan oluşurken, Hindistan çoğunlukla kimyasallar, baz metaller, mineral ürünler ve tekstil ürünleri ihraç etmektedir.
İki taraf da bu rakamı 2030 yılına kadar yaklaşık 200 milyar dolara çıkarmayı umuyor.
2019’dan 2024’e kadar Hindistan-AB hizmet ticareti de büyüdü; Hindistan’ın ihracatı 22,5 milyar dolardan 44 milyar dolara, AB’nin ihracatı ise yaklaşık 17 milyar dolardan 34 milyar dolara yükseldi. İki ülke ağırlıklı olarak iş danışmanlığı ve bilişim hizmetleri alanlarında ticaret yapıyor.
Hindistan, AB’nin dokuzuncu büyük ticaret ortağı olup, toplam ticaretinin yüzde 2,4’ünü oluşturmaktadır. Bu oran ABD için yüzde 17,3, Çin için ise yüzde 14,6’dır.
Hindistan hükümetine göre, 2024 yılı itibariyle 931.607 Hintli AB ülkelerinde ikamet ediyordu. Hindistan’da yaşayan AB vatandaşlarına ilişkin karşılaştırmalı rakamlar mevcut değil.
AB’ye göre Hindistan’da yaklaşık 6.000 Avrupa şirketi faaliyet gösterirken, AB’de yaklaşık 1.500 Hint şirketi bulunuyor.
İki ekonomi de ABD ile gerilim yaşıyor mu?
Evet, birçok açıdan.
Modi’nin ABD başkanıyla nispeten iyi ilişkileri olmasına rağmen, Hindistan, Trump’ın ticaret savaşı sonucunda ABD tarafından en yüksek gümrük vergisine tabi tutulan ülkelerden biri (mallara %50 oranında vergi uygulanıyor). Bunun yarısı, Beyaz Saray yetkililerinin Kremlin’in Ukrayna’ya karşı savaşını finanse ettiğini söylediği, Hindistan’ın Rus ham petrolünü almaya devam etmesinin cezasıdır.
AB ile Trump yönetimi arasındaki gerilimler de artıyor, özellikle Trump’ın ABD’nin AB üyesi Danimarka’nın toprağı olan Grönland’ı satın almasına izin verilmesi konusundaki ısrarı nedeniyle.
Bu ay Trump, Grönland’ı satın alma talebine itiraz eden sekiz Avrupa ülkesine karşı yüzde 10’luk (Haziran ayında yüzde 25’e çıkacak) ek gümrük vergisi uygulama tehdidinde bulundu. Hem Grönland hem de Danimarka, siyasi olarak Avrupa’nın bir parçası olan ancak coğrafi olarak Kuzey Amerika’da bulunan adanın satılık olmadığını defalarca dile getirdi.
Ancak geçen hafta İsviçre’nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda Trump bu tehdidinden geri adım attı ve gümrük vergisi uygulamayacağını söyledi. Bunun yerine, yapıcı görüşmelerin Grönland konusunda bir anlaşma çerçevesinin temelini oluşturduğunu belirtti.
AB, geçen yıl imzalanan AB-ABD ticaret anlaşması uyarınca ABD tarafından hâlâ yüzde 15’e varan gümrük vergilerine tabi tutuluyor.
Uzmanlar, Hindistan-AB ticaret anlaşmasının sonuçlandırılmasının kısmen Trump yönetiminin bu baskısı nedeniyle hızlandırıldığını söyledi.
