Karabağ’da ayrılıkçı Ermenilerin Azerbaycan karşısında yenilgisinin ardından, bölgede yaşayan Ermeniler Karabağ’dan ayrılıyor.
Ermeni savaşçıların, Azerbaycan tarafından yıldırım askeri operasyonunda yenilgiye uğratılmasının ardından binlerce etnik Ermeni Pazartesi günü Dağlık Karabağ bölgesinden kaçtı, yakıt almak için sıraya girdi ve Ermenistan’a giden dağ yolunu tıkadı.
Karabağ’da yaşayan 120.000 Ermeni, bölgeden ayrılıyor.
Azerbaycan’ın operasyonunun ardından Karabağ’da yaşayan Ermenilerin bir kısmı bölgeyi terk etmeye başladı. Son gelen bilgilere şimdiye kadar 6 bini aşkın Ermeni, Karabağ’ı terk etti. Öte yandan Bakü yönetimi Karabağ’daki Hankendi şehrinin elektriğini kendi şebekesine bağladı.
Azerbaycan’ın operasyonu sonrası bölgedeki Ermeniler Karabağ’ı terk etmeye devam ediyor. Bakü yönetimi Karabağ’daki Ermenilerin haklarının ve güvenliklerinin garantide olduğunun altını çiziyor. Ancak buna rağmen yüzlerce kişi bölgeyi terk etmiş durumda. Halen tahliye edilmeyi bekleyen çok sayıda Ermeni olduğu belirtiliyor.
Sputnik Armenia’nın Ermeni hükümetine dayandırdığı haberine göre, TSİ 13:00 itibariyle Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ bölgesinden Ermenistan’a en az 6 bin 650 kişi geçiş yaptı; bu sayı beş saat önce 4 bin 850 civarındaydı.
Diğer taraftan, Azerbaycan ordusu Karabağ’da bir mermer fabrikasında depolanmış çok sayıda silah ve mühimmat ele geçirdi. Daha önce de İsviçre merkezli bir şirketin deposunda da çok sayıda mühimmat ele geçirilmiş ve görüntüleri paylaşılmıştı.
Bakü yönetimi Karabağ’ın Hankendi şehrinin şebekesini Azerbaycan elektrik şebekesine bağladı. Azerbaycan’dan yapılan açıklamada “Artık Hankendi’de Azerbaycan ışığı yanıyor.” ifadeleri kullanıldı.
Azerbaycan’ın operasyonu sonrası Karabağ Ermenileriyle Bakü yönetimi arasındaki ilk diyalog 21 Eylül’de Yevlah’taki müzakerelerle başladı. Bu görüşmeden sonuç çıkmadı.
Azerbaycan ve Ermenistan’dan heyetler 26 Eylül’de Brüksel’de biraraya gelecek. Bu görüşmede Azerbaycan Cumhurbaşkanı Müşaviri Hikmet Hacıyev ile Ermenistan Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Armen Grigoryan bulunacak.
Karabağ operasyonu sonrası Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan arasındaki ilk görüşme 5 Ekim’de İspanya’da gerçekleşecek.
Azerbaycan’dan Macron’un Ermenistan yanlısı açıklamalarına tepkiAzerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ayhan Hacızade, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un Ermenistan’ı destekleyen, ülkesini ise suçlayan açıklamalarına, “Yaklaşık 30 yıldır hakları ihlal edilen, topraklarından sürülen ve kitlesel katliamlara maruz kalan Azerbaycanlıların hakları konusunda herhangi bir yorum yapmayan Fransa’nın şimdi Ermenilerin haklarını savunması, Fransa’nın iyi niyetli olmadığını gösteriyor.” ifadeleriyle tepki gösterdi.
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ayhan Hacızade, yaptığı yazılı açıklamada, Macron’un Fransız televizyon kanalına verdiği röportajda bölgedeki durumu çarpıtarak çifte standart ve garaz örneği sergilediğini bildirdi.
Fransa’nın kendisini insan hakları ve uluslararası hukuk savunucusu olarak gösterdiğini belirten Hacızade, “Fransa’nın, Azerbaycan’ın Karabağ bölgesindeki Ermeni ayrılıkçılığını destekleyerek jeopolitik rekabet ve oryantalizme dayalı sömürge politikasını Güney Kafkasya bölgesinde uygulamaya çalışması, Azerbaycan ile Ermenistan meselesinde Hristiyanlık faktörünü öne çıkarması ve çatışmaya dini faktörle yaklaşması, tehlikeli ve kabul edilemezdir” ifadesini kullandı.
Hacızade, 30 yıl Ermenistan’ın işgali altında bulunan toprakların kurtarılması ve ülkenin toprak bütünlüğünü ve egemenliğini yeniden tesis etmek amacıyla yürütülen operasyonun Azerbaycan’ın uluslararası hukukla belirlenmiş meşru hakkı olduğunu vurgulayarak, “19-20 Eylül’de Azerbaycan arazilerindeki Ermeni silahlı güçlere karşı yapılan antiterör operasyonunda uluslararası insancıl hukukun tüm kurallarına uyulmuş, bu durum Uluslararası Kızılhaç Komitesi dahil uluslararası kuruluşlar tarafından teyit edilmiştir.” değerlendirmesinde bulundu.
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan‘ın “Azerbaycan’ın sivil halkı hedef aldığı” yönündeki iddiaların hiçbir gerçeği yansıtmadığını ifade ettiğini, bu bakımdan Azerbaycan’ın faaliyetlerine karşı ileri sürülen görüşlerin hiçbir dayanağının bulunmadığını belirten Hacızade, açıklamasında şunları kaydetti:
“Sömürge politikası çerçevesinde insan haklarına hiçbir önem vermeyen Fransa’nın, topraklarında birçok halkın ve etnik azınlığın refah içinde yaşadığı Azerbaycan’a ders vermeye çalışması kabul edilemez. Yaklaşık 30 yıldır hakları ihlal edilen, topraklarından sürülen ve kitlesel katliamlara maruz kalan Azerbaycanlıların hakları konusunda herhangi bir yorum yapmayan Fransa’nın şimdi Ermenilerin haklarını savunması, Fransa’nın iyi niyetli olmadığını gösteriyor.
Azerbaycan, Ermeni silahlı kuvvetlerinin topraklarımızdan çıkarılması ve silahsızlandırılmasının yanı sıra Ermeni halka yardım ediyor ve onların Azerbaycan toplumuna entegrasyonu için çalışıyor.
Fransa’nın barışa hizmet etmeyen ve bölgede kaos yaratma çabalarının sonuç vermeyeceğini bir kez daha beyan ediyoruz.”
Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ’a dönük askeri harekatının ardından, bölgede yaşayan Ermeniler’in Ermenistan’a doğru kalabalıklar halinde göç etmeye başladığı belirtildi.
Ermenistan hükümeti, dün saat 22.00 itibariyle Dağlık Karabağ’dan Ermenistan’a 1050 kişinin giriş yaptığını kaydetti.
Dağlık Karabağ’ın Ermeni liderleri, bölgede yaşayan 120 bin Ermeni’nin infaz ve etnik kırım korkusu nedeniyle Azerbaycan yönetimi altında yaşamak istemediğini ifade etti.
Geçtiğimiz hafta, Azerbaycan bölgeye dönük 24 saat süren bir operasyon düzenlemiş, ardından bölgede ateşkes ilan etmişti.
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti’nin Ermeni lideri Samvel Şahramanyan‘ın danışmanlarından David Babayan, Reuters’a yaptığı açıklamada, bölgedeki Ermenilerin, Azerbaycan’ın kendilerine eşit yurttaşlık haklarını vereceğine dair taahhütünü kabul etmediklerini belirterek, “Halkın yüzde 99,9’u tarihsel topraklarımızdan ayrılmayı tercih ediyor” dedi.
Karabağ’ın Ermeni yöneticileri, Azerbaycan’ın harekatı nedeniyle yurtsuz kalanların Rus barış güçleri tarafından Ermenistan’a refakat edileceğini aktardı.
Dün itibariyle Ermenistan sınırına Dağlık Karabağ’dan birçok aracın yığıldığı bildirildi. Ermenistan, pazar akşamı 377 sığınmacının ülkeye giriş yaptığını kaydetti.
Paşinyan: Kitlesel göç kaçınılmaz
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, yaptığı son ulusa sesleniş konuşmasında, bölgede kitlesel göçün kaçınılmaz olduğunu belirterek, “Dağlık Karabağ’daki Ermenilerin evlerinde yaşaması için gerekli koşullar sağlanmazsa ve etnik kırıma karşı koruma mekanizmaları geliştirilemezse, yaşamlarını ve kimliklerini korumak isteyen Ermeniler’in bölgeden ayrılma ihtimali artacak” ifadelerini kullandı.
Ermenistan, Azerbaycan’ın askeri operasyonunda 200’den fazla kişinin öldüğünü, 400 kişinin yaralandığını açıklamıştı.
Kaynaklar: Sputnik, AA, NTV, Sol Haber, Reuters